{"id":1720,"date":"2023-06-27T20:25:32","date_gmt":"2023-06-27T18:25:32","guid":{"rendered":"https:\/\/folwark.ovh\/?p=1720"},"modified":"2023-06-27T20:33:57","modified_gmt":"2023-06-27T18:33:57","slug":"koncert-organowy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/folwark.ovh\/index.php\/2023\/06\/27\/koncert-organowy\/","title":{"rendered":"KONCERT ORGANOWY"},"content":{"rendered":"\n

w roku jubileuszu 100-lecia po\u015bwi\u0119cenia ko\u015bcio\u0142a Matki Bo\u017cej Szkaplerznej i \u015aw. Stanis\u0142awa Biskupa w Chrz\u0105szczycach<\/strong><\/p>\n\n\n\n

18 czerwca 2023 r., godz. 14.30 Chrz\u0105szczyce<\/p>\n\n\n\n

wykonawca: Maciej Lamm<\/strong><\/p>\n\n\n\n

(KTO NIE BY\u0141 NIECH \u017bA\u0141UJE!!!!!!!!)<\/p>\n\n\n\n

Koncert organowy wie\u0144cz\u0105cy generalny remont naszego chrz\u0105szczyckiego instrumentu, kt\u00f3ry zosta\u0142 zbudowany oko\u0142o 1922 roku i s\u0142u\u017cy ju\u017c od 100 lat naszej wsp\u00f3lnocie parafialnej mia\u0142 miejsce 18.06.2023.<\/p>\n\n\n\n

Organy nie bez przyczyny nazywane bywaj\u0105 \u201ekr\u00f3lem instrument\u00f3w\u201d. Ich mo\u017cliwo\u015bci techniczne i bogactwo brzmienia sprawiaj\u0105, \u017ce organy funkcjonuj\u0105 z powodzeniem zar\u00f3wno jako instrument solowy, jak i akompaniuj\u0105cy.<\/p>\n\n\n\n

Nasze organy zosta\u0142y wybudowane przez \u015bwidnick\u0105 firm\u0119 organmistrzowsk\u0105 \u201eSchlag und Sohne\u201d powsta\u0142\u0105 w 1831 roku. A\u017c do rozwi\u0105zania firmy w grudniu 1922 r. hale zak\u0142adu opu\u015bci\u0142o oko\u0142o 1100 instrument\u00f3w, a nasz powsta\u0142 jako jeden z ostatnich. Generalny remont zosta\u0142 przeprowadzony w 1999r., a tak\u017ce na prze\u0142omie 2022 i 2023 roku przez organmistrza Henryka Hobera z Olesna. Nasze organy zosta\u0142y wpisane do rejestru instrument\u00f3w zabytkowych, maj\u0105 traktur\u0119 pneumatyczn\u0105, wiatrownice sto\u017ckowe a kontuar jest wolnostoj\u0105cy. S\u0105 instrumentem 23 g\u0142osowym, posiadaj\u0105 2 manua\u0142y i klawiatur\u0119 peda\u0142ow\u0105 oraz sta\u0142e kombinacje: pianissimo \u2013 forte \u2013 volles werk. To, co widzimy od przodu to prospekt jednosekcyjny, neoklasycystyczny. Pozosta\u0142e piszcza\u0142ki znajduj\u0105 si\u0119 wewn\u0105trz szafy organowej i jest ich kilkaset.<\/p>\n\n\n\n

Mo\u017cna by\u0142oby zaryzykowa\u0107 stwierdzenie, \u017ce chrz\u0105szczyckie organy to nie jeden instrument, a 1450 <\/strong>instrument\u00f3w. Ka\u017cd\u0105 bowiem piszcza\u0142k\u0119 mo\u017cna potraktowa\u0107 jako jeden instrument, wydaj\u0105cy d\u017awi\u0119k o okre\u015blonej wysoko\u015bci. Piszcza\u0142ki sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 na g\u0142osy \u2013 a tych mamy do dyspozycji 23<\/strong>. G\u0142osy z kolei uszeregowa\u0107 mo\u017cna w tzw. \u201erodziny g\u0142os\u00f3w\u201d, wydaj\u0105ce d\u017awi\u0119ki o r\u00f3\u017cnej barwie.<\/p>\n\n\n\n

Podczas s\u0142uchania organ\u00f3w \u2013 czy to w czasie liturgii, czy podczas koncertu \u2013 nie jest cz\u0119sto mo\u017cliwe rozr\u00f3\u017cnienie brzmienia poszczeg\u00f3lnych rodzin. Wynika to z tego, \u017ce jednocze\u015bnie odzywaj\u0105 si\u0119 g\u0142osy nale\u017c\u0105ce do r\u00f3\u017cnych grup:<\/p>\n\n\n\n

    \n
  1. G\u0142osy pryncypa\u0142owe \u2013 to podstawowe g\u0142osy w organach. Wydaj\u0105 d\u017awi\u0119k stanowczy i pe\u0142ny, niepodobny do d\u017awi\u0119ku \u017cadnego innego instrumentu \u2013 g\u0142osy typowo kojarz\u0105ce si\u0119 z organami. S\u0105 podstawowymi g\u0142osami wykorzystywanymi w akompaniamencie liturgicznym. To na przyk\u0142ad: Pryncypa\u0142, Oktawa czy Superoktawa.<\/li>\n\n\n\n
  2. G\u0142osy fletowe \u2013 charakteryzuj\u0105 si\u0119 ubogim w przyd\u017awi\u0119ki harmoniczne brzmieniem z bardzo mocna podstaw\u0105. S\u0105 to g\u0142osy o barwie mi\u0142ej, g\u0142\u0119bokiej, czasami rzewnej, np. Hohlflet (czyt. Holflet), Koncertflet, Flet le\u015bny.<\/li>\n\n\n\n
  3. G\u0142osy smyczkowe \u2013 w\u0105sko menzurowane i ciche g\u0142osy, daj\u0105ce brzmienie zbli\u017cone do instrument\u00f3w smyczkowych. S\u0105 to na przyk\u0142ad: Aeolina, Gamba, Kwintadena.<\/li>\n\n\n\n
  4. G\u0142osy j\u0119zykowe \u2013 D\u017awi\u0119k w nich powstaje na skutek zaburze\u0144 w przep\u0142ywie powietrza wywo\u0142anych przez drgania, najcz\u0119\u015bciej mosi\u0119\u017cnej, blaszki (j\u0119zyczka), podobnie jak w fisharmonii czy w harmonijce ustnej. G\u0142osy j\u0119zykowe wydaj\u0105 najbardziej charakterystyczny d\u017awi\u0119k, o barwie na\u015bladuj\u0105cej popularne instrumenty d\u0119te, np. tr\u0105bk\u0119, puzon czy ob\u00f3j.<\/li>\n\n\n\n
  5. Innym rodzajem g\u0142os\u00f3w organowych s\u0105 g\u0142osy mieszane, budowane z piszcza\u0142ek g\u0142os\u00f3w przedstawionych przed chwil\u0105. Normalnie do ka\u017cdego klawisza w danym g\u0142osie przyporz\u0105dkowana jest jedna piszcza\u0142ka. Wyj\u0105tkiem s\u0105 g\u0142osy wielorz\u0119dowe, g\u0142osy mieszane, w kt\u00f3rych ka\u017cdemu klawiszowi przypisanych zosta\u0142o wi\u0119cej piszcza\u0142ek (np.\u00a0Mikstura). Tworz\u0105 one swoist\u0105 koron\u0119 brzmienia organ\u00f3w, dodaj\u0105 blasku g\u0142osom zasadniczym, a tak\u017ce wzmacniaj\u0105 i pog\u0142\u0119biaj\u0105 brzmienie ca\u0142ego instrumentu.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

    Relacj\u0119 przygotowa\u0142 Tomasz Kornek<\/em><\/p>\n\n\n\n

    \n